Zastanawiasz się, ip box co to i czy ma sens w Twojej firmie? To ulga podatkowa dla tych, którzy tworzą nowe rozwiązania, a nie tylko je odtwarzają. Z tego artykułu dowiesz się, jak działa IP Box w prostym, praktycznym ujęciu.
Ip Box – co to jest?
Pod hasłem ip box co to kryje się preferencja podatkowa dla dochodów z praw własności intelektualnej wytwarzanych w działalności badawczo-rozwojowej. W dużym skrócie oznacza to, że zysk z patentu, wzoru użytkowego czy autorskiego programu komputerowego może być opodatkowany według stawki nawet 5% podatku, a nie według zwykłej skali albo podatku liniowego. Warunkiem jest jednak to, że dane prawo zostało wytworzone, rozwinięte lub ulepszone w ramach faktycznej działalności B+R, a nie kupione wyłącznie w celu odsprzedaży.
Działalność badawczo-rozwojowa to prace twórcze prowadzone w sposób planowy. Może to być stworzenie zupełnie nowej technologii, prototypu urządzenia, ale też opracowanie innowacyjnego algorytmu w oprogramowaniu. Liczy się twórczość, systematyczność działań oraz to, że efektem jest nowa wiedza albo nowe zastosowanie istniejącej wiedzy w Twojej firmie.
Kto może skorzystać z ulgi IP Box?
Z ulgi IP Box mogą korzystać zarówno osoby fizyczne, jak i osoby prawne. W praktyce sięgają po nią jednoosobowe działalności, spółki osobowe oraz spółki kapitałowe. Wyłączone są natomiast osoby rozliczające działalność ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Ważne jest nie tyle to, jak duże jest przedsiębiorstwo, ale czy faktycznie prowadzi ono działalność badawczo-rozwojową i uzyskuje dochody z kwalifikowanych praw własności intelektualnej.
Najczęściej po IP Box sięgają branże, w których łatwo zidentyfikować twórcze efekty pracy. Widać to szczególnie w IT, ale także w farmacji czy inżynierii. Do grup, które często analizują możliwość zastosowania IP Box, należą między innymi:
- programiści i twórcy oprogramowania,
- twórcy gier i aplikacji mobilnych,
- testerzy automatyzujący, DevOps i architekci oprogramowania.
Warunki są jednak takie same dla wszystkich. Trzeba prowadzić działalność B+R, ponosić koszty kwalifikowane, osiągać opodatkowany w Polsce dochód z kwalifikowanego IP oraz prowadzić szczegółową ewidencję, która pozwala oddzielić te przychody i koszty od reszty działalności.
Jakie prawa są kwalifikowanym IP?
Lista praw, dla których można stosować IP Box, jest zamknięta. Obejmuje wyłącznie prawa podlegające ochronie na podstawie ustaw albo ratyfikowanych umów międzynarodowych. W praktyce oznacza to, że prawo musi być objęte formalną ochroną, a nie jedynie „zwyczajem branżowym”.
Do kwalifikowanych praw własności intelektualnej należą między innymi:
- patent,
- prawo ochronne na wzór użytkowy,
- prawo z rejestracji wzoru przemysłowego,
- prawo z rejestracji topografii układu scalonego,
- dodatkowe prawo ochronne dla patentu na produkt leczniczy lub produkt ochrony roślin,
- prawo z rejestracji produktu leczniczego oraz weterynaryjnego,
- wyłączne prawo do odmiany roślin,
- autorskie prawo do programu komputerowego.
Szczególną rolę odgrywa właśnie program komputerowy. Tu nie ma rejestracji w urzędzie patentowym, a ochrona powstaje z mocy prawa w momencie stworzenia kodu. Z tego powodu podatnicy z branży IT często występują o interpretację indywidualną, aby potwierdzić, że ich prace nad kodem spełniają warunki działalności B+R i że umowy przenoszące prawa autorskie są sporządzone w sposób bezpieczny podatkowo.
Jak obliczyć dochód i wskaźnik nexus?
Preferencyjna stawka 5% podatku dotyczy tylko dochodu z kwalifikowanego IP. Najpierw trzeba więc ustalić, jakie przychody są powiązane z danym prawem, a następnie odjąć od nich związane z nim koszty bezpośrednie i pośrednie. Mogą to być opłaty licencyjne, cena sprzedaży prawa, część wynagrodzenia za usługę, w której „zaszyte” jest IP, a także odszkodowania za naruszenie prawa, zasądzone w postępowaniu spornym.
Aby odzwierciedlić, jak duży udział miała własna działalność B+R w powstaniu IP, stosuje się wskaźnik nexus. Opiera się on na relacji poniesionych kosztów własnych oraz nabytych wyników prac B+R do całości nakładów związanych z danym prawem. W praktyce nexus wyznacza, jaka część dochodu kwalifikuje się do opodatkowania IP Box i jest obliczany osobno dla każdego kwalifikowanego IP.
Dochody z kwalifikowanego IP mogą pochodzić między innymi z następujących źródeł:
- opłaty lub należności z umów licencyjnych,
- sprzedaży kwalifikowanego prawa,
- uwzględnienia IP w cenie produktu lub usługi,
- odszkodowań za naruszenie prawa w postępowaniach spornych.
Jeżeli koszty przewyższają przychody, powstaje strata związana z danym IP. Można ją rozliczać w kolejnych latach, ale wyłącznie w ramach dochodu z tego samego kwalifikowanego prawa albo z tego samego rodzaju produktów czy usług, w których to prawo jest wykorzystywane.
Jak przygotować ewidencję do IP Box?
Bez prawidłowej ewidencji nie ma realnej szansy na bezpieczne rozliczenie IP Box. Ustawy wymagają, aby podatnik prowadził odrębną ewidencję zdarzeń gospodarczych dotyczących każdego kwalifikowanego IP. W przypadku księgi przychodów i rozchodów może to być na przykład arkusz kalkulacyjny prowadzony równolegle do KPiR, w księgach rachunkowych stosuje się z kolei konta pomocnicze.
W ewidencji na potrzeby ulgi IP Box powinny znaleźć się między innymi następujące informacje:
- opis projektu i okres jego trwania,
- wykaz osób pracujących nad danym IP i zakres ich prac,
- zestawienie przychodów, kosztów, dochodu i strat powiązanych z IP,
- wyodrębnienie dochodu opodatkowanego stawką 5%,
- koszty B+R przypisane do konkretnego IP, potrzebne do wyliczenia wskaźnika nexus.
Sądy administracyjne zwracają uwagę, że decyduje rzetelność i sprawdzalność takiej ewidencji. Musi ona pozwalać na odtworzenie, jak powstał dochód z kwalifikowanego IP i jak został obliczony dochód kwalifikowany. Proste narzędzie, ale prowadzone systematycznie, bywa tu bezpieczniejsze niż skomplikowany system, w którym trudno odszukać konkretne dane.
Jeżeli szukasz prostego startu z IP Box i wsparcia księgowego, możesz zajrzeć na stronę https://hanpo.pl/, gdzie znajdziesz informacje dotyczące obsługi podatników prowadzących działalność badawczo-rozwojową.
Materiał powstał przy współpracy z https://hanpo.pl/
Artykuł sponsorowany
